|
Nasze Stowarzyszenie posiada umowę użyczenia na działkę, na której leży tradytor południowy, a także schron bierny – magazyn amunicji. Dzięki dobrej współpracy z władzami samorządowymi gminy Bobrowniki (wójt mgr Mirosław Rabsztyn) istnieje szansa na częściową rewitalizację niektórych obiektów na „Wzgórzu 310”.
Niestety tradytor południowy jest całkowicie zdewastowany, pozbawiony praktycznie wszystkich elementów wyposażenia fortecznego. Do tego tyły schronu służą okolicznym mieszkańcom jako nielegalne wysypisko śmieci. Dzięki zaangażowaniu wójta gminy w 2007 roku została przeprowadzona akcja czyszczenia schronu, w efekcie której wywieziono kilka przyczep śmieci.
Biorąc pod uwagę stan zdewastowania obiektu wydaje się, że można jedynie wyczyścić tradytor, zabezpieczyć go stosując prowizoryczne zamknięcia, zabezpieczyć antykorozyjnie stalowy strop i kopułę obserwacyjną, ewentualnie pomalować ściany wewnętrzne i zewnętrzne. W takim stanie może być udostępniony do zwiedzania. Wokół niego zachowały się dość dobrze oryginalne nasypy ziemne. Z tyłu obiektu znajdują się również relikty polowych stanowisk artylerii. Najbliższe sąsiedztwo schronu będzie wyczyszczone z „dzikiej” roślinności.
Schron bierny – magazyn amunicji jest w lepszym stanie. Wokół niego zachowały się oryginalne nasypy ziemne. Można je wyczyścić z „dzikiej roślinności”, schron wyczyścić i zabezpieczyć drzwiami. Obiekt może stanowić jedynie ciekawostkę dla zwiedzających jako przykład schronu biernego.
Tradytor północny znajduje się na terenie dzierżawionym od gminy przez osoby prywatne. Jest on pilnowany, dlatego też zachowało się w nim więcej elementów wyposażenia. Jego całkowita rewitalizacja jest możliwa, ale niestety uzależniona od zgody obecnych dzierżawców i współdziałaniu w tym zakresie władz gminy Bobrowniki. Jego tyły są niesamowicie zaśmiecone, a dość dobrze zachowane nasypy ziemne porośnięte „dziką” roślinnością. Teren wymaga więc gruntownego uporządkowania.
Do planowanego skansenu fortecznego można by ewentualnie włączyć fragment budynku dawnych koszar 11 pp (obecnie siedziba przedszkola), a konkretnie jeden z dwóch schronów bojowych przyległych do budynku. Byłby to ciekawy przykład budownictwa koszarowego.
Powstanie skansenu fortecznego jest również uzależnione od wytyczenia i przeprowadzenia między obiektami bezpiecznej ścieżki dla zwiedzających, do czego koniecznym jest współdziałanie władz samorządowych gminy Bobrowniki. Pozostałe obiekty można zwiedzać na „własną rękę”, oczywiście po uzyskaniu zgody właścicieli ziemi, na której się znajdują i przy zachowaniu szczególnej ostrożności.
Planowany skansen forteczny stanowiłby ciekawy przykład zwartych fortyfikacji, a jednocześnie podniósłby walory turystyczne samej gminy.
Tekst:
Dariusz Pietrucha
Zdjęcia:
Dariusz Pietrucha
powrót
|